İthalatta Korunma Önlemlerine İlişkin Tebliğ (Tebliğ: 2026/1)

[cbxwpbookmarkbtn show_count="0"]

31.12.2025 Tarihli 33124  Sayılı (5. Mükerrer) Resmi Gazete

TEBLİĞ

Ticaret Bakanlığından:

İTHALATTA KORUNMA ÖNLEMLERİNE İLİŞKİN TEBLİĞ
(TEBLİĞ NO: 2026/1)

Amaç ve kapsam
MADDE 1- (1) Bu Tebliğ, Türk Gümrük Tarife Cetvelinde (TGTC) 3907.61.00.00.00 gümrük tarife istatistik pozisyonunda (GTİP) sınıflandırılan “78 ml/g veya daha fazla viskozitesi olanlar” tanımlı ürünün ithalatında korunma önlemi uygulanması için yerli üretici tarafından yapılan başvuru neticesinde soruşturma açılması, Ticaret Bakanlığı (Bakanlık) İthalat Genel Müdürlüğü (Genel Müdürlük) tarafından yürütülecek soruşturmanın usul ve esaslarının belirlenmesi ve soruşturma çerçevesinde İthalatta Korunma Önlemlerini Değerlendirme Kurulu tarafından geçici önlem alınması hususunda Cumhurbaşkanlığına öneride bulunulmasına ilişkin alınan kararı duyurmak amacıyla hazırlanmıştır.

Karar
MADDE 2- (1) İthalatta Korunma Önlemlerini Değerlendirme Kurulu inceleme sürecinde varılan tespitler ışığında aşağıda GTİP’i ve tanımı belirtilen eşyanın ithalatında 8/6/2004 tarihli ve 25486 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Korunma Önlemleri Yönetmeliği hükümleri çerçevesinde korunma önlemi soruşturması açılmasına ve azami 200 gün süreyle geçici önlem uygulanmasına, geçici önlemin aşağıdaki tabloda belirtildiği şekilde ek mali yükümlülük olarak belirlenmesine, Dünya Ticaret Örgütü Korunma Önlemleri Anlaşmasının 9.1 inci maddesi gereğince gelişmekte olan ülkelere muafiyet tanınmasına ve önlemin istisnalı hususunda Cumhurbaşkanlığına öneride bulunulmasına toplantıya katılan üyelerin oy çokluğu ile karar vermiştir.

GTİP Eşya Tanımı Ek Mali Yükümlülük (ABD Doları/ton)
3907.61.00.00.00 78 ml/g veya daha fazla viskozitesi olanlar 100

(2) Birinci fıkrada belirtilen önlem, 31/12/2025 tarihli ve 10806 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulan Pet Resin İthalatında Geçici Korunma Önlemi Uygulanmasına İlişkin Kararın yürürlüğe girmesiyle uygulanmaya başlar.

İnceleme özet raporu
MADDE 3- (1) İnceleme kapsamında elde edilen bilgi ve bulguların yer aldığı inceleme özet raporu Ek-1’de yer almaktadır.

Soruşturmanın yürütülmesi
MADDE 4- (1) Soruşturma, İthalatta Korunma Önlemleri Yönetmeliğinin ilgili hükümleri çerçevesinde Genel Müdürlük tarafından yürütülür. Soruşturma ile ilgili tüm yazışmalar aşağıda belirtilen yetkili merci ile yapılır:

T.C. Ticaret Bakanlığı
İthalat Genel Müdürlüğü
Korunma Önlemleri ve Gözetim Dairesi
Söğütözü Mah. Nizami Gencevi Cd. No:63 06530 Çankaya/ANKARA
Tel: +90 312 204 9933, 9953, 9940, 9908, 9639, 9575
Faks: +90 312 204 86 33
e-ağ: http://www.ticaret.gov.tr
e-posta: korunma@ticaret.gov.tr

(2) Soruşturmada “Türkiye’de yerleşik firma, kurum ve kuruluşlardan ilgili taraf olmak isteyenler”, soru formlarına cevapları ile resmî görüşlerini kendilerine ait resmî KEP adreslerinden Bakanlığın aşağıda yer alan KEP adresine gönderir.

Ticaret Bakanlığı KEP Adresi: ticaretbakanligi@hs01.kep.tr

(3) Soruşturmada “yurtdışında yerleşik firma, kurum ve kuruluşlardan ilgili taraf olmak isteyenler”, soru formlarına cevapları ile resmî görüşlerini Bakanlığın aşağıda yer alan e-posta adresine gönderir.

Genel Müdürlük EBYS e-posta adresi: korunma@ticaret.gov.tr

İlgili taraflar
MADDE 5- (1) 6 ncı maddenin birinci fıkrasında belirtilen bağlantı adresinde yer alan ilgili soru formunu bu Tebliğin yayımı tarihinden itibaren otuz gün içinde doldurarak Genel Müdürlüğe gönderenler soruşturma kapsamında “ilgili taraf” olarak kabul edilir.

Soru formları, görüş ve bilgilerin sunulması
MADDE 6- (1) Soruşturma ile ilgili soru formları ve başvurunun gizli olmayan özeti Bakanlığın internet sitesi (http://www.ticaret.gov.tr) içerisinde “İthalat” başlığı altında “Ticaret Politikası Savunma Araçları” sayfasında bulunan “Korunma Önlemleri/Soruşturmalar” bağlantısında yer almakta olup bahse konu soruşturmanın sayfasından indirilir.
(2) İlgili tarafların soru formunu, bu Tebliğin yayımı tarihinden itibaren otuz gün içinde doldurup Genel Müdürlüğe iletmeleri gerekir. İlgili taraflarca soru formlarının doldurulmasıyla ilgili olarak Genel Müdürlükten yardım alınabilir.
(3) Soruşturmaya ilişkin yazılı ve sözlü iletişim Türkçe yapılır. İlgili tarafların soru formuna ilişkin yanıtlarını ve bu yanıtlar dışında kalan tüm bilgi, belge, görüş ve taleplerini yazılı olarak Türkçe sunmaları gerekir. Türkçe dışında bir dilde sunulan yanıt, bilgi, belge, görüş ve talepler dikkate alınmaz.
(4) Soruşturma süresince İthalatta Korunma Önlemleri Yönetmeliğinin 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrası çerçevesinde gizlilik kaydıyla verilen her türlü bilgi, belge ve görüşün gizli olmayan bir özeti sunulur. Gizli olmayan özet, esas bilginin makul ölçüde anlaşılmasına olanak sağlayacak ayrıntıda olur. İlgili taraflar, istisnai hallerde bu bilgilerin özetlenemeyecek nitelikte olduklarını belirtebilir. Bu gibi istisnai durumlarda, bilgilerin özetlenemeyecek nitelikte olmasının nedenlerinin belirtilmesi gerekir.
(5) Genel Müdürlük gerekli görmesi halinde ilgililerden ek bilgi ve belge isteyebilir.

İlgili tarafların dinlenmesi
MADDE 7- (1) İlgili taraflar, varsa sözlü olarak dinlenme taleplerini de ilgili taraf soru formunda belirtmek suretiyle Genel Müdürlüğe iletir. Talep edilmesi halinde düzenlenecek olan dinleme toplantısının yapılacağı yer ve tarih ile soruşturmaya ilişkin diğer duyurular 6 ncı maddenin birinci fıkrasında belirtilen Bakanlığın internet sitesinde ilan edilir.

Gizlilik
MADDE 8- (1) Soruşturma sırasında ilgili taraflarca verilen bilgiler İthalatta Korunma Önlemleri Yönetmeliğinin 6 ncı maddesinde belirtilen hükümler çerçevesinde gizli olarak değerlendirilir.

Bilgi verilmemesi veya hatalı bilgi verilmesi
MADDE 9- (1) İthalatta Korunma Önlemleri Yönetmeliğinin 4 üncü maddesi uyarınca, soruşturmanın herhangi bir aşamasında Genel Müdürlükçe istenen bilgilerin öngörülen süre içinde temin edilememesi ya da soruşturmanın engellendiğinin anlaşılması halinde soruşturma mevcut veriler üzerinden sonuçlandırılır. Genel Müdürlükçe ilgililer tarafından sağlanan bilgilerin yanlış olduğu tespit edildiği takdirde bu bilgiler dikkate alınmaz.

Soruşturmanın süresi
MADDE 10- (1) Soruşturma, Genel Müdürlükçe yürütülerek dokuz ay içinde tamamlanır. Gerekli hallerde bu süre altı ay uzatılabilir.

Yürürlük
MADDE 11- (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme
MADDE 12- (1) Bu Tebliğ hükümlerini Ticaret Bakanı yürütür.

Resmi Gazete İçin Tıklayınız.

Mevzuatlar İçin Tıklayınız.


EK-1

İNCELEME ÖZET RAPORU

1. BAŞVURUYA İLİŞKİN BİLGİLER

1.1. Başvuru Sahibi ve Yerli Üretici Firmalara İlişkin Bilgi

Polietilen Tereftalat (PET) Reçin ithalatında korunma önlemi uygulanmasına yönelik başvuru, yerli üretici SASA Polyester Sanayi A.Ş. tarafından yapılmıştır. Başvuru sahibi, başvuru konusu ürünün üreticileri arasında bulunmakta olup, diğer yerli üreticiler Köksan Pet Plastik Ambalaj San. Tic. A.Ş. ve Meltem Kimya ve Tekstil San. İth. İhr. ve Tic. A.Ş.’dir.

1.2. Başvuru Konusu Ürünün Tanımı, Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu ve Kullanım Alanları

Başvuru konusu ürün, yürürlükte bulunan Türk Gümrük Tarife Cetvelinde 3907.61.00.00.00 Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonunda (GTİP) “78 mgl veya daha fazla viskozitesi olanlar” eşya tanımı altında sınıflandırılmakta olup, gıda ve içecek ambalajları, plastik şişeler, filmler, kaplar, tüpler ve tekstil ürünleri üretiminde kullanılmaktadır.

1.3. Başvuru Konusu Ürünün Üretim Süreci ve Benzer/Doğrudan Rakip Ürün Tespiti

PET Reçin, saflaştırılmış tereftalik asit (PTA) ve mono etilen glikol (MEG) ile esterleşme reaksiyonuna girer. Bu reaksiyon sonucunda monomer adı verilen ara ürünler oluşur. Oluşan monomerlerin uygun koşullarda polimerleşmesi sonucunda PET polimeri oluşur. Söz konusu esterleşme ve polimerleşme reaksiyonları continuous polimer (sürekli polimer) tesislerindeki reaktörlerden oluşan kapalı sistemlerde gerçekleştirilmektedir. Oluşan polimer soğutularak katılaştırılır ve kesilerek çips formuna getirilir. Çips formuna getirilen ürün siloya aktarılır ve stoklanır.

Başvuru konusu ürünün yerli ve ithal olanları arasında üretim süreci, teknik özellikler, dağıtım kanalları ve kullanım/tüketim tercihleri açısından farklılık bulunmamaktadır. İthal ve yerli ürünler birbirlerinin yerine kullanılabilmekte ve fiziksel-kimyasal özellikleri, teknolojileri benzerlik göstermektedir. Bu faktörler göz önüne alındığında yerli üretilen PET Reçin ile ithal edilen benzer ürün olarak değerlendirilmektedir.1.4. Başvuru Konusu Ürünün İthalatında Uygulanan Mevzuat

Başvuru konusu ürünün ithalatında halihazırda uygulanmakta olan Gümrük Vergisi ve Katma Değer Vergisi oranları aşağıda gösterilmektedir.

GÜMRÜK VERGİSİ ORANI (%)
G.T.İ.P. KDV (%) AB-STA KATAR BAE GTS ÜLKELERİ EAGÜ GTS ÜLKELERİ ÖTDÜ GTS ÜLKELERİ GYÜ
3907.61.00.00.00 20 0 6,5 6,5 0 0 3 6,5

Başvuru konusu ürünün ithalatında diğer ülkeler için uygulanan gümrük vergisi %6,5 olup ilgili ürün için Dünya Ticaret Örgütü bağlı haddi %33,2’dir. Başvuru konusu türünün ithalatında gözetim veya dampinge karşı önlem uygulaması bulunmaktadır.

Buna ek olarak, Gümrükler Genel Müdürlüğünün 22/10/2020 tarihli yazısı kapsamında kullanılmış ürünlerin geri dönüşümü elde edilen girdiler kullanılarak üretilen yeni ürünlerin kullanılmış eşya olmadığı, bunların ithalatının ülkemiz istihdamı, üretim ve ihracatında olumlu etkisi olacağı dikkate alınarak “geri dönüştürülmüş (rejenere)” malzemeden üretilen 3907 GTİP kodu altında sınıflandırılan başvuru konusu ürün ithalatına 31/12/2020 tarihli ve 3350 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulan İthalat Rejimi Kararının 7 nci maddesi kapsamında izin verilmiştir.

2. İTHALATIN SEYRİ VE GERÇEKLEŞME KOŞULLARI

Başvuru konusu ürün için mutlak ve nispi ithalatın, ithalatın yurt içi piyasadan aldığı payın ve ithalatın ülkelere göre dağılımının yıllar itibarıyla seyri aşağıda verilmektedir.2.1. Mutlak İthalat

İTHALAT Toplam Miktar (Ton) Toplam Değer (Bin $) B.F. ($/Kg) DİR Miktar (Ton) DİR Pay (%) Değişim % Miktar (Ton) Değişim % (Bin $) Değişim % B.F. ($/Kg)
2021 184.120 203.719 1,11 36.253 20
2022 281.544 375.378 1,33 83.114 30 53 84 21
2023 198.467 221.600 1,12 30.438 15 -30 -41 -16
2024 224.642 239.957 1,07 56.351 25 13 8 -4
2024 (1-4) 55.046 61.231 1,11 5.890 11
2025 (1-4) 67.502 66.865 0,99 8.503 13 23 9 -11
2024 (1-10) 192.906 208.897 1,08 46.299 24
2025 (1-10) 247.240 231.105 0,93 53.052 21 28 11 -14

Başvuru konusu ürünün 2021-2024 yıllarına ilişkin yıllık ithalat verileri ile yerli üretim payının sunmuş olduğu dönemsel veriler karşılaştırılmaya çalışılmıştır. 2024-2025 yıllarının Ocak-Nisan dönemine ait ithalat verileri ile güncel istatistiklere istinaden 2024 ve 2025 yıllarının Ocak-Ekim dönemine ait miktar, değer ve birim fiyat bilgisi yukarıdaki tabloda gösterilerek incelenmiştir.

PET Reçin ithalatı yıllık bazda 2023 yılı haricinde sürekli artmıştır. Buna göre, 2021 yılında 184 bin ton olan ithalat, 2022 yılında %53 artış göstererek 281,5 bin tona yükselmiş, 2023 yılında ise 198,5 bin tona gerilemiştir. İthalat 2024 yılında önceki yıla kıyasla %13 oranında artarak 224,6 bin ton seviyesine ulaşmıştır. Dönemsel ithalata bakıldığında ise, 2024 Ocak-Ekim döneminde yaklaşık 193 bin ton olan ithalat, 2025’in aynı döneminde %28 yükselerek 247,2 bin ton olarak gerçekleşmiştir. İnceleme konusu dönemde DİR kapsamındaki ithalatın payı %11 ile %30 arasında değişkenlik göstermiş, DİR kapsamında yapılan ithalatın payı 2024 yılında artarken 2025 yılının ilk 10 ayında bir miktar azalmıştır.

Değer bazında ise ithalat 2023 yılı haricinde artış eğiliminde olmuştur. 2021 yılında 203,7 milyon ABD Doları olan ithalat 2024 yılında 224,6 milyon $’a yükselmiştir. 2024 yılının ilk 10 ayında yaklaşık 209 milyon $ olan ithalat 2025’in aynı döneminde 231 milyon $ seviyesine yükselmiştir.

İnceleme konusu dönemde PET Reçin ithalatına ilişkin birim fiyatlar 2022 yılı haricinde düşüş eğiliminde olmuştur. 2021 yılında 1,11 $/kg düzeyinde olan ithal birim fiyatı 2022 yılında 1,33 $/kg seviyesine yükselmiştir. İthal birim fiyatlar 2023 yılında 1,12 $/kg’a, 2024 yılında 1,07 $/kg’a gerilemiştir. Dönemsel ithal birim fiyatlar 2024 Ocak-Ekim döneminde 1,08 $/kg olarak gerçekleşirken bir sonraki yılın aynı döneminde 0,93 $/kg’ye gerilemiştir.

2.2. Nispi İthalat (İthalatın Yerli Üretime Oranı)

İthalatın, yerli üretime oranlanmasıyla hesaplanan nispi ithalatın seyri aşağıdaki tabloda endekslenerek birlikte gösterilmiştir.

Nispi İthalat 2021 2022 2023 2024 2024 (1-4) 2025 (1-4)
Endeks 100 157 105 93 100 76

İnceleme konusu dönemde nispi ithalat endeksi, 2022 yılında artmış, bu tarihten sonra düşüş eğilimine girmiştir. 2021 yılında 100 olan endeks, 2022 yılında 157’ye yükselmiştir. 2023 yılında 105’e, 2024 yılında ise 93’e gerilemiştir. 2024 yılı Ocak-Nisan döneminde 100 olan endeks bir sonraki yılın aynı dönemde 76 seviyesine gerilemiştir. Nispi ithalat düşüş eğilimine rağmen inceleme dönemi boyunca ithalatın yerli üretime oranı yüksek seviyelerde gerçekleşmiştir.

2.3. İthalatın Piyasa Payı

İthalatın, yurtiçi tüketime oranlanmasıyla hesaplanan ithalatın piyasa payının seyri aşağıdaki tabloda endekslenerek birlikte gösterilmiştir.

İthalatın Piyasa Payı 2021 2022 2023 2024 2024 (1-4) 2025 (1-4)
Endeks 100 118 112 111 100 119

İnceleme döneminde, ithalatın piyasa payı yıllık bazda nispi ithalat ile paralel bir seyir izlemiş ve 2021 yılında 100 olan endeks 2022’de 118’e yükselmiştir. İthalatın piyasa payı 2023 ve 2024’te azalışına karşın yüksek seviyesini korumuştur. Dönemsel bazda ise ithalatın piyasa payı artmış; 2024 yılı Ocak-Nisan döneminde 100 olan endeks 2025 yılının aynı döneminde 119’a yükselmiştir.

2.4. Ülkeler itibarıyla İthalat

2021-2025 (Ocak-Ekim) dönemine ilişkin ilk 15 tedarikçimiz olan ülkelerden gerçekleştirilen PET Reçin ithalatı miktar, değer ve birim fiyat bazında Ek-1/a’da yer alan tabloda gösterilmektedir.

İnceleme konusu dönemde, PET Reçin ithalatı 2023 yılı haricinde sürekli yükselmiştir. 2024 yılında ithalatın büyük bir bölümü Çorlu Serbest Bölge’den ve Çin’den gerçekleştirilmekte olup Malezya, Nijerya ve Mısır da tedarikçiler arasında yer almıştır. Çin, Nijerya ve Mısır’dan yapılan ithalatın birim fiyatı diğer ülkelere nazaran düşük seyretmektedir. Mısır menşeli PET Reçin ithalatı inceleme dönemi boyunca ve 2024 yılından itibaren de çok hızlı oranda artmıştır. Çin ve Nijerya’dan yapılan ithalatın birim fiyatı inceleme döneminde genel ithalata ilişkin birim fiyatlarının altında seyretmiştir.

2.5. İthalatın Gerçekleşme Koşulları

İthal ürünlerin yerli üretim dalı tarafından üretilen ürünlere karşı yurtiçi piyasadaki rekabet koşullarını fiyat dışında olumsuz etkileyen faktörler (kalite, teknik özellikler, tasarım ve tüketici tercihleri) bulunmamaktadır.

2.6. Öngörülemeyen Gelişme

Bilindiği üzere, korunma önlemleri benzer veya doğrudan rakip ürünleri üreten yerli üretim dalı üzerinde son dönemde ani, keskin ve son dönemlik veya nispi ithalat artışı nedeniyle oluşan ciddi zararı azaltabilmek amacıyla alınmakta olup, Uluslararası Mevzuat çerçevesinde ise söz konusu ithalat artışının Gümrük Tarifeleri ve Ticaret Genel Anlaşması (GATT) müzakereleri esnasında üye ülkelerce verilen tarife tavizlerde öngörülmemiş olan gelişmelerden kaynaklanması gerekmektedir. Bu kapsamda, başvuru konusu PET Reçin ithalatındaki son dönemli ithalat artışına ilişkin öngörülemeyen gelişmeler aşağıda değerlendirilmiştir.

Son yıllarda dünya PET Reçin piyasasında temel olarak sürdürülebilirlik politikaları nedeniyle yaşanan kapasite artışları ile küresel arzın artmasına müteakip çeşitli ülkeler menşeli PET Reçin ithalatında uygulamaya konan ticaret politikası önlemleri ülkemiz PET Reçin ithalatının inceleme konusu dönemde öngörülemeyen gelişmeler olmuştur. 2022 yılında yaklaşık 32 milyon ton olarak küresel PET Reçin üretim kapasitesi, 2025 yılı itibarıyla 42 milyon ton seviyesine yükselmiştir. Bu kapasite artışlarının metal olarak Çin, Hindistan ve Vietnam gibi dünya PET Reçin üretiminde en fazla payı olan Uzakdoğu ülkelerinde yapıldığı bilinmektedir. (Kaynak: Wood Mackenzie)

Öte yandan, 2023 yılında itibaren birçok ülkede PET Reçin piyasasında korumacı eğilimlerin arttığı gözlemlenmektedir. Buna göre, AB 2023 yılında Çin’e karşı anti-damping önlemi almış olup Brezilya Çin’e karşı anti-damping vergisi uygularken Vietnam’a karşı anti-damping soruşturması açmıştır. Güney Kore 2024 yılında, Çin’e karşı anti-damping önlemi almış olup Meksika ise 2024 yılında Çin’e anti-damping vergisi uygulamaya başlamıştır. Malezya ise Çin ve Endonezya’dan yapılan ithalata karşı anti-damping soruşturması başlatmıştır.

Dünya İhracatı MİKTAR (TON) B.F. $/TON
2021 2022 2023 2024 2021 2022 2023 2024
Çin 3.186.129 4.324.499 4.566.031 5.862.216 911,00 1.122,00 932,00 888,00
Taipei, Çin 985.335 1.041.107 958.246 870.858 1.050,00 1.273,00 1.156,00 1.137,00
Vietnam 501.521 536.073 609.701 709.945 1.142,00 1.363,00 1.153,00 1.153,00
Litvanya 439.330 468.592 439.788 520.615 1.165,00 1.547,00 1.210,00 1.202,00
Umman 440.804 545.111 363.918 517.675 1.220,00 1.363,00 1.153,00 1.030,00
Türkiye 225.795 261.763 305.907 438.276 1.145,00 1.469,00 1.147,00 1.177,00
Tayland 338.880 339.862 382.751 416.631 1.022,00 1.184,00 1.017,00 1.003,00
Hindistan 665.854 542.216 327.478 341.639 1.051,00 1.229,00 1.001,00 978,00
Belçika 343.909 379.475 312.898 331.454 1.255,00 1.608,00 1.217,00 1.203,00
Mısır 49.773 323.802 329.102 1.363,00 1.123,00 1.222,00
Liste Toplamı 7.127.557 8.488.971 8.590.520 10.338.411 801,28 734,46 681,49 595,19
Genel Toplam 10.217.798 11.507.987 11.121.631 13.031.900 1.082 1.332 1.112 1.054

Kaynak: Trademap

Dünya PET Reçin ihracatı 2023 yılı haricinde sürekli artmıştır. Söz konusu ihracatta incelenen dönem itibarıyla en fazla payı Çin’in aldığı ve anılan ülke menşeli PET Reçin ihracatının inceleme dönemi boyunca arttığı görülmektedir. 2024 yılında dünya ihracatının neredeyse yarısı Çin’den gerçekleşirken Çin’i sırasıyla, Tayvan ve Vietnam izlemiştir. Çin ve Hindistan menşeli ihraç birim fiyatları ise diğer ülkelere göre geride kalmıştır.

Bu kapsamda, küresel PET Reçin piyasasındaki oluşan aşırı kapasite, ek olarak söz konusu önlemler nedeniyle oluşan arz fazlasının son yıllarda ülkemize yöneldiği ve ülkemiz PET Reçin ithalatında son dönemli, ani, beklenmedik ve önemli artışa neden olduğu değerlendirilmektedir.

3. YERLİ ÜRETİM DALININ EKONOMİK GÖSTERGELERİ

Bu bölümde yer verilen, inceleme konusu ürünün yerli üretimine ilişkin ekonomik göstergeler, başvuru sahibi firmanın sağladığı verilere dayanmaktadır. Ön inceleme ve zarar analizi aşamasındaki tespitlerde, veri temin edilebilen söz konusu firmanın göstergeleri dikkate alınmıştır. Ekonomik göstergelere ilişkin detaylı veriler EK-1/b’de yer almaktadır.

3.1. Tüketim

Tüketim rakamları, başvuru sahibi firmanın toplam yurt içi satış verileri ile genel ithalat verilerinin bir araya getirilmesiyle elde edilmiş olup, tüketimin yıllara göre seyri aşağıda yer almaktadır.

Tüketim 2021 2022 2023 2024 2024 (1-4) 2025 (1-4)
Endeks 100 130 97 110 100 103

İnceleme konusu dönemde yurt içi tüketim 2023 yılı haricinde artmıştır. Buna göre, 2021 yılında 100 olan tüketim endeksi 2022 yılında 130’a yükselmiş, 2023 yılında 97’ye gerilemiş, 2024 yılında ise endeks 110 seviyesine yükselmiştir. 2024 yılı Ocak-Nisan döneminde 100 olan tüketim endeksi bir sonraki yılın aynı döneminde 103 seviyesine yükselmiştir.

3.2. Üretim

Üretim 2021 2022 2023 2024 2024 (1-4) 2025 (1-4)
Endeks 100 98 103 131 100 161

Başvuru sahibi firmanın PET Reçin üretimi 2022 yılı haricinde sürekli artmıştır. 2021 yılında 100 olan üretim endeksi, 2022 yılında 98’e gerilemiş, 2023 ve 2024 yıllarında artarak 2024 yılında 131 seviyesine yükselmiştir. Üretimdeki artış dönemsel olarak da devam etmiş, 2024 yılı Ocak-Nisan döneminde 100 olan endeks üretim bir sonraki yılın aynı döneminde 161 seviyesine yükselmiştir.

3.3. Yurt içi Satışlar

Yurt içi Satışlar 2021 2022 2023 2024 2024 (1-4) 2025 (1-4)
Endeks 100 89 77 90 100 69

Başvuru sahibi firmanın yıllık yurt içi satışları 2021-2023 yılları arasında düşmüş, 2024 yılında bir miktar artmıştır. 2021 yılında 100 olan yurt içi satış endeksi, 2023 yılında 77’ye gerilemiş, 2024 yılında 90’a yükselmiştir. Yurt içi satışlardaki düşüş eğilimi dönemsel olarak da devam etmiş, 2024 yılı Ocak-Nisan döneminde 100 olan yurt içi satış endeksi bir sonraki yılın aynı döneminde 69 seviyesine gerilemiştir.

3.4. Yurt dışı Satışlar

Yurt dışı Satışlar 2021 2022 2023 2024 2024 (1-4) 2025 (1-4)
Endeks 100 108 189 321 100 389

İnceleme konusu ürünün yurt dışı satış miktarı inceleme dönemi boyunca artmıştır. 2021 yılında 100 olan ihracat endeksi 2024 yılında 321’e yükselmiştir. Başvuru sahibi firmanın PET Reçin ihracatındaki artış dönemsel olarak da devam etmiş, 2024 yılı Ocak-Nisan döneminde 100 olan endeks bir sonraki yılın aynı döneminde 389 seviyesine ulaşmıştır.

3.5. Kapasite

Kapasite 2021 2022 2023 2024 2024 (1-4) 2025 (1-4)
Kapasite Endeks 100 100 100 100 100 100
KKO Endeks 100 98 103 131 100 161

Başvuru sahibi firmanın inceleme konusu dönemde üretim kapasitesi değişmemiştir. Kapasite kullanım oranı (KKO) ise inceleme dönemi içerisinde artışlar gözlenerek 2022 yılı haricinde sürekli artmıştır. 2021 yılında 100 olan KKO endeksi 2022 yılında 98’e gerilemiş olup, 2023 yılında 103’e, 2024 yılında 131’e yükselmiştir. 2024 yılı Ocak-Nisan döneminde 100 olarak gerçekleşen KKO endeksi bir sonraki yılın aynı döneminde 161 seviyesine yükselmiştir. Bununla birlikte, yerli üreticinin kapasite kullanım oranı inceleme dönemi boyunca düşük seyretmiştir.

3.6. Dönem Sonu Stoklar

Stoklar 2021 2022 2023 2024 2024 (1-4) 2025 (1-4)
Endeks 100 442 793 280 100 357

Yerli üreticinin dönem sonu stokları yıllık bazda 2023 yılına kadar yükselmiş, bu tarihten sonra bir miktar gerilemiştir. 2021 yılında 100 olan dönem sonu stok endeksi 2022 yılında 442’ye, 2023 yılında 793’e yükselmiş, 2024 yılında ise 280’e gerilemiştir. 2024 yılı Ocak-Nisan döneminde 100 olan dönem sonu stoklar endeksi bir sonraki yılın aynı döneminde 3,5 kat artışla 357 seviyesine yükselmiştir.

3.7. İstihdam

İstihdam 2021 2022 2023 2024 2024 (1-4) 2025 (1-4)
Endeks 100 116 113 221 100 106

İnceleme konusu dönemde istihdam 2023 yılı haricinde sürekli artmıştır. 2021 yılında 100 olan direkt işçi sayısı endeksi, 2022 yılında 116’ya yükselmiş, 2023’te 113’e gerilemiş, 2024 yılında ise 221’e yükselmiştir. 2024 yılı Ocak-Nisan döneminde 100 olarak kaydedilen istihdam endeksi bir sonraki yılın aynı döneminde 106’ya yükselmiştir.

3.8. Verimlilik

Verimlilik 2021 2022 2023 2024 2024 (1-4) 2025 (1-4)
Endeks 100 84 91 59 100 151

İstihdam edilen kişi başına düşen yıllık üretim miktarı olarak hesaplanan işgücü verimliliği inceleme döneminde dalgalı bir seyir izlemiştir. 2021 yılında 100 olarak gerçekleşen verimlilik endeksi, 2022 yılında 84’e gerilemiş, 2023 yılında 91’e yükselmiş, 2024 yılında ise 59’a düşmüştür. 2024 yılı Ocak-Nisan döneminde 100 olarak kaydedilen verimlilik endeksi, bir sonraki yılın aynı döneminde 151 seviyesine yükselmiştir.

3.9. Kârlılık

Kârlılık 2021 2022 2023 2024 2024 (1-4) 2025 (1-4)
Endeks 100 191 -149 -200 -100 -97

Faaliyet kârının net ciroya oranlanmasıyla elde edilen kârlılık oranı 2022 yılı haricinde sürekli düşmüş ve negatif seyir göstermiştir. 2021 yılında 100 olarak gerçekleşen kârlılık endeksi, 2022 yılında 191 seviyesine yükselmiş, 2023’te -149, 2024’te -200’e gerilemiştir. 2024 yılı Ocak-Nisan döneminde -100 olarak kaydedilen kârlılık endeksi, bir sonraki yılın aynı döneminde -97’ye gerilemiştir.

3.10. Yerli Üretimin Ekonomik Göstergelerinin Değerlendirilmesi

İnceleme konusu dönemde, başvuru sahibi firmanın ekonomik göstergelerinde önemli bozulmalar meydana geldiği değerlendirilmektedir. Bu kapsamda inceleme konusu dönemde yıllık bazda, üretim, kapasite kullanım oranı, istihdam göstergelerinde olumlu seyir gözlemlenirken; yurt içi satış ve dönem sonu stok göstergelerinin 2024 yılı haricinde sürekli bozulduğu, kârlılık göstergesinde ise 2022 yılı haricinde sürekli bozulma olduğu, verimlilik göstergesinde ise yıllık bazda dalgalı bir seyir 2024 yılında bozulma olduğu anlaşılmaktadır.

4. NEDENSELLİK BAĞI

4.1. Fiyat Kırılması ve Baskısı

Fiyat Karşılaştırması Birim 2021 2022 2023 2024 2024 (1-4) 2025 (1-4)
Ticari Maliyet + %5 Kâr (Oluşturulmuş Yurt İçi Satış Fiyatı) $/Kg X X X X X X
Yurt İçi Satış Fiyatı (Gerçekleşen) $/Kg X X X X X X
İthal Birim Fiyatı $/Kg 1,11 1,33 1,12 1,07 1,11 0,99
Ağırlıklı Ortalama Birim İthal Maliyeti* (c) $/Kg 1,19 1,43 1,20 1,15 1,20 1,06
Fiyat Kırılması (a-c)/a % -X -X -X -X -X -X
Fiyat Baskısı ((b-c)/b) % -X -X X X -X X
Fiyat Yıpranması (Yurt İçi) TL/Kg X X X X X X

*Birim ithal maliyetine yürürlükteki gümrük vergisi ile %1 ithalat masrafları dahil edilmiştir.

Yukarıdaki tabloda satılan malların birim ticari maliyetleri ile yurt içi satış fiyatı ve ithal birim maliyetleri yer verilmiş olup bu kapsamda ithal fiyatlarının yurt içi fiyatlarını kırma ve baskılama oranları hesaplanmıştır.

İnceleme konusu dönemde, başvuru konusu ürünün ithal birim maliyeti, yurt içi satış birim fiyatlarının üzerinde gerçekleşmiş olup, fiyat kırılması tespit edilmemiştir. Diğer taraftan, 2023, 2024 ve 2025 Ocak-Nisan döneminde mevcut ürünün ithal birim maliyeti, ticari maliyete %5 makul kâr oranı eklenerek oluşturulmuş satış fiyatından gerçekleşmiş olup fiyat baskısı tespit edilmiştir. Bu kapsamda 2023, 2024 yıllarında ithal birim maliyetleri üzerinde sırasıyla %X ve %X oranlarında fiyat baskısı oluştururken, 2025 yılının ilk 4 aylık döneminde fiyat baskısı %X olarak gerçekleşmiştir.

4.2. Fiyat Dışı Faktörler

İthal ürünlerin yerli üretim dalı tarafından üretilen PET Resin ürünü karşısında rekabet koşullarını olumsuz etkileyen; kalite, teknik özellikler, tasarım, tüketici tercihi ve benzeri fiyat dışı faktör bulunmamaktadır.

4.3. Diğer Faktörlerin Etkisi

Bu bölümde, inceleme konusu ürünün ithalatı dışında kalan faktörlerin yerli üretim dalında zarara yol açıp açmadığı hususu incelenmiştir.

Yerli üretim dalının öngörülemeyen gelişmeler kaynaklı olarak 2022 yılından itibaren gerçekleşen mutlak ithalat artışından ötürü gördüğü zararın diğer faktörlerden kaynaklanmadığı değerlendirilmektedir. Olası bu faktörlere ilişkin değerlendirmeler aşağıda sunulmaktadır.

İhracatta düşüş: İnceleme konusu dönemde başvuru sahibi firmanın ihracatı yükselme eğilimindedir. Bu itibarla, zararın sebebi ihracat satışlarındaki azalmanın yarattığı olası bir zarar değildir.

Tüketimde daralma: Türkiye toplam tüketimi daralmamakta; aksine pazardaki talep artmış ve yurt içi PET Resin pazarı inceleme konusu dönemde 2023 yılı haricinde büyümüştür. İç piyasada talebi aşan boyutta üretim kapasitesi; inceleme konusu dönemde başvuru sahibi firmanın kurulu üretim kapasitesi toplam tüketimin bir miktar üzerinde seyretmekle birlikte yerli üreticinin üretim kapasitesinde inceleme dönemi boyunca değişiklik olmamış, ayrıca firma inceleme konusu döneme yönelik atıl kapasitesi nedeniyle üretimini artırmasına rağmen %X’in altında kapasite kullanım oranı ile faaliyet göstermiştir. Dolayısıyla, yerli üretim dalının zararının kurulu kapasite miktarından kaynaklanmadığı değerlendirilmektedir.

Alternatif ürünlerin gelişmesi/yeni gelişen teknolojilere ayak uydurulamaması: Yerli üretim dalı ithalatla rekabet edebilecek şekilde kalite ve ürün çeşitliliğinde olup, yeni üretim teknolojilerine de üretim tesislerine entegre etmektedir. Bu kapsamda firma başvuru konusu ürünün geleneksel üretim şekli olan SSP teknolojisine ek olarak dünyada yeni kullanılmaya başlanan Melt to Resin (MTR) teknolojisi ile de PET Resin üretimi yapmaktadır.

Finansman giderleri, amortisman giderlerinde ya da diğer giderlerde artış: Yerli üreticinin ekonomik göstergeleri incelendiğinde finansman, amortisman ve faaliyet giderleri toplamının ticari maliyet içindeki payı inceleme konusu dönem süresince istikrarlı seyretmiştir.

5. REKABETE UYUM PLANI

Başvuru sahibi firma, üretim maliyetlerini düşürebilmek amacıyla, başvuru konusu ürünün ana girdisi PTA tesisini 2025 yılı Mart ayı itibarıyla devreye almıştır. Atık ısı geri kazanım tesisleri ve GES projelerini hayata geçirmiş olup elektrik faturasındaki ihtiyacının %X kadar kendi kaynaklarından sağlanacaktır.

Başvuru sahibi firma, bünyesinde barındırdığı kendi alanında uzman nitelikli insan kaynağı ve AR-GE Merkez sayısında maliyetlerini düşürülmesi ve rekabetçiliğin artırılması kapsamında üretim, satış, pazarlama gibi alanlarda küresel trendler ve yenilikçi teknolojilerin firmaya entegrasyonu amacıyla faaliyetlerde bulunmaktadır.

6. GELİŞME YOLUNDAKİ ÜLKELERDEN GERÇEKLEŞEN İTHALAT

Korunma Önlemleri Anlaşmasının 9 uncu maddesi “Gelişme yolunda üke menşeli bir ürünün karşısında ülkenin ilgili üründe ithalattaki payı yüzde 3’ü ve toplu olarak yüzde 9’dan az olan ithalat payına sahip gelişme yolundaki ülkelerin ilgili ürün toplam ithalatının yüzde 9’unu geçmediği sürece, korunma tedbirleri uygulanmayacaktır” hükmünü içermektedir.

Bu hüküm çerçevesinde, gelişme yolunda ülke (GYÜ) statüsündeki ülkeler ile diğer ülkelerin 2024 yılı içindeki ithalat payları incelenmiştir. Buna göre, GYÜ statüsünde değerlendirilen tüm ülkelerin inceleme kapsamındaki ürünün toplam ithalatı içerisindeki payı %2 oranında gerçekleşirken diğer ülkelerin payı %98 oranında gerçekleşmiştir. Buna göre inceleme kapsamı üründe GYÜ statüsünde değerlendirilen ülkelerin toplam ithalatı %9’un altında ithalat payına sahip olduğundan mezkur ülkelerin uygulanacak geçici önlemden muafiyet sağlanacak ülkeler arasında yer alacağı değerlendirilmektedir. Olası bir nihai önlem durumunda da söz konusu GYÜ ülkelerinin muafiyet sağlanacak ülkeler arasında yer alacağı değerlendirilmektedir.

Muafiyet tanınacak ülkeler listesi EK-1/c’de yer almaktadır. Söz konusu muafiyet, her bir muaf ülke için 2024 yılı toplam ithalatın 200 gün süreli geçici önlem süresi dikkate alınarak %3’ü (3.693 ton) ve tüm muaf ülkeler için toplam ithalatın %9’u (11.079 ton) seviyesinde belirlenecek tarife kontenjanı şeklinde uygulanacaktır.

ÜLKE STATÜSÜ Ülkeler Miktar (Ton) İthalat Payı (%)
 

 

 

 

GYÜ

Nijerya 2.561 1,1%
Lübnan 767 0,3%
Etiyopya 585 0,3%
Cezayir 358 0,2%
Arnavutluk 343 0,2%
Yemen 137 0,06%
Pakistan 115 0,05%
Libya 108 0,05%
Kenya 101 0,04%
Ürdün 47 0,02%
Kosova 35 0,02%
Özbekistan 20 0,01%
0–3’ün Altında Olanlar Toplamı (GYÜ) 5.180 2%
GYÜ Toplamı 5.180 2%
Diğer Ülkeler Toplamı 219.462 98%
Genel Toplam 224.642 100%
*2024 yılı kapsamında %3’ün üzerinde olan GYÜ bulunmamaktadır.


7. DEĞERLENDİRME VE SONUÇ

İnceleme konusu ürünün mutlak ithalatı 2022 yılı haricinde sürekli artarken nispi ithalat son dönemli bir miktar azalmakla birlikte inceleme konusu dönem boyunca %X’in üzerinde seyretmiştir. İthalatın piyasa payı ise yıllık bazda ufak artış azalışlarla birlikte %X’in altına düşmüş ve dönemsel bazda artış göstermiştir.

İnceleme konusu dönemde başvuru sahibi firmanın üretim, kapasite kullanım oranı, istihdamın iyimser seyrettiği görülmekle birlikte, ithalatın piyasa payının arttığı, ithalatın yerli üretime oranının yüksek seviyesini koruduğu, yurt içi satışların gerilediği, kârlılık ve verimliliğin ise önemli ölçüde düştüğü tespit edilmiştir.

Buna ek olarak, PET Resin ithalatına ilişkin birim maliyetlerin, yerli üretim dalının makul kâr oranı ile (%5) oluşturulan yurt içi satış fiyatları üzerinde 2023 yılından bu yana fiyat baskısı oluşturduğu ve bu oranın 2025 yılının ilk 4 ayında %X seviyesine ulaştığı anlaşılmaktadır.

Bu veriler ışığında, İthalatta Korunma Önlemleri Mevzuatı çerçevesinde belirtilen hususlar göz önüne alınarak, başvuru konusu ürünün ithalatında yaşanan artışın yerli üretici üzerinde ciddi zarar veya ciddi zarar tehdidi oluşturup oluşturmadığının incelenebilmesi teminen, başvuru konusu ürünün ithalatına yönelik olarak bir korunma önlemi soruşturması açılmasının yerinde olacağı değerlendirilmiştir.

Diğer taraftan bilindiği üzere, Dünya Ticaret Örgütü Korunma Önlemleri Anlaşması ve İthalatta Korunma Önlemleri Hakkında Mevzuat uyarınca soruşturma otoritesi; gecikme nedeniyle telafisi güç zararın meydana gelebileceği kritik durumlarda, artan ithalatın ciddi zarara neden olduğu veya olacağı yönünde açık deliller bulunduğunu önceden belirlenmesi üzerine geçici bir korunma önlemi alabilmektedir. Bu kapsamda yapılan başvurunun ön incelemesinde, mutlak ithalatın artış hızının son dönemde arttığı ve ithalatın gelişimi ile ithal şartlarının yerli üretici üzerinde ciddi zarara neden olduğu değerlendirilmiş, sektörde ithalat artırıcı gelişmelerin önümüzdeki dönemde de devam edeceği anlaşıldığından yerli üretim üzerinde telafisi güç zararların önüne geçilebilmesi teminen azami 200 gün süreyle geçici önlem uygulanmasının uygun olacağı değerlendirilmiştir.

Geçici önlem 100 $/ton seviyesinde ek mali yükümlülük olarak uygulanacak olup korunma önlemlerine ilişkin Uluslararası ve Ulusal mevzuat uyarınca, soruşturma sonucunda kesin önlem alınmaması durumunda iade edilecektir.


Ek-1/a Ülkeler İtibarıyla İthalat

TEDARİKÇİ ÜLKELER Miktar (Ton) 2021 2022 2023 2024 2024 (1-10) 2025 (1-10) Değer (Bin $) 2021 2022 2023 2024 2024 (1-10) 2025 (1-10) B.F. ($/kg) 2021 2022 2023 2024 2024 (1-10) 2025 (1-10) Miktar Payı (%) 2024
Çorlu Avrupa Serbest Böl. 131.101 119.575 141.008 121.757 103.606 82.549 146.718 164.334 160.917 137.876 119.349 82.253 1,12 1,37 1,14 1,13 1,15 1,00 54%
Çin 16.628 137.246 32.910 75.587 66.952 126.589 18.036 182.263 34.645 75.759 67.242 112.116 1,08 1,33 1,05 1,00 1,00 0,89 34%
Malezya 18.492 5.150 8.903 8.365 7.660 4.975 20.919 8.228 10.834 10.329 9.495 5.550 1,13 1,60 1,22 1,23 1,24 1,12 4%
Nijerya 620 2.881 2.561 2.139 2.511 625 1.865 1.872 1.559 1.720 1,00 0,65 0,73 0,73 0,69 1%
Mısır 48 4 476 196 196 18.820 91 9 426 1.328 1.328 18.275 1,90 2,60 0,89 1,11 1,11 0,97 1%
Bulgaristan 62 95 963 1.180 677 210 55 47 676 843 497 138 0,88 0,50 0,70 0,71 0,73 0,66 1%
Hırvatistan 1.528 411 1.116 887 664 241 370 319 0,43 0,59 0,33 0,36 0%
Güney Kore 366 493 668 1.014 776 983 658 1.047 1.434 2.088 1.596 1.978 1,80 2,12 2,15 2,06 2,06 2,01 0%
İtalya 2 28 422 993 872 228 1 47 724 1.730 1.524 277 0,37 1,69 1,71 1,74 1,75 1,21 0%
İngiltere 64 425 435 962 585 482 19 196 225 350 188 135 0,29 0,46 0,52 0,36 0,32 0,28 0%
Yunanistan 205 593 402 945 878 190 173 285 141 381 350 86 0,84 0,48 0,35 0,40 0,40 0,45 0%
Tayvan 1.037 921 896 801 691 447 1.442 1.491 1.152 1.020 873 540 1,39 1,62 1,29 1,27 1,26 1,21 0%
Lübnan 1.243 935 51 767 732 1.206 849 808 34 511 482 1.027 0,68 0,86 0,67 0,67 0,66 0,85 0%
İspanya 60 143 6 676 167 151 39 83 18 441 46 59 0,65 0,58 2,93 0,65 0,27 0,39 0%
Hindistan 6.119 2.128 3.389 624 624 2.605 6.709 3.237 4.112 753 753 2.594 1,10 1,52 1,21 1,21 1,21 1,00 0%
Liste Toplamı 176.975 268.767 193.411 218.546 188.482 241.946 196.374 362.933 217.203 235.654 205.601 226.746 1,11 1,35 1,12 1,08 1,09 0,94 97%
Genel Toplam 184.120 281.544 198.467 224.642 192.906 247.240 203.719 375.378 221.600 239.957 208.897 231.105 1,11 1,33 1,12 1,07 1,08 0,93 100%

EK-1/b Yerli Üretim Dalının Ekonomik Göstergeleri

Yerli Üretim Dalının Ekonomik Göstergeleri Endeksi

Gösterge 2021 2022 2023 2024 2024 (1-4) 2025 (1-4)
Tüketim 100 130 97 110 100 103
İthalat Miktarı 184.120 281.544 198.467 224.642 55.046 67.502
İthalat Piyasa payı 100 118 112 111 100 119
Üretim 100 98 103 131 100 161
Yurt içi satışlar 100 89 77 90 100 69
Yurt dışı satışlar 100 108 189 321 100 389
Kapasite 100 100 100 100 100 100
KKO 100 98 103 131 100 161
İstihdam 100 116 113 221 100 106
Verimlilik 100 84 91 59 100 151
Stoklar 100 442 793 280 100 357
Kârlılık 100 191 -150 100 -100 -978

EK-1/c Önlemden Muaf Tutulacak GYÜ Listesi

Afganistan İslam Cumhuriyeti, Angola Cumhuriyeti, Arjantin Cumhuriyeti, Arnavutluk Cumhuriyeti, Azerbaycan Cumhuriyeti, Belize, Benin Cumhuriyeti, Belarus Cumhuriyeti, Bhutan Krallığı, Bolivya Çok Uluslu Devleti, Bosna Hersek, Botsvana Cumhuriyeti, Burkina Faso, Myanmar Birliği Cumhuriyeti, Burundi Cumhuriyeti, Cabo Verde Cumhuriyeti, Cezayir Demokratik Halk Cumhuriyeti, Cibuti Cumhuriyeti, Cook Adaları, Çad Cumhuriyeti, Doğu Timor Demokratik Cumhuriyeti, Dominik Cumhuriyeti, Dominika, Ekvator Cumhuriyeti, Ekvator Ginesi Cumhuriyeti, El Salvador Cumhuriyeti, Eritre Devleti, Esvatini Krallığı, Etiyopya Federal Demokratik Cumhuriyeti, Fiji Cumhuriyeti, Fildişi Sahili Cumhuriyeti, Guatemala Cumhuriyeti, Gana Cumhuriyeti, Gine Cumhuriyeti, Gine-Bissau Cumhuriyeti, Guyana Cumhuriyeti, Haiti Cumhuriyeti, Honduras Cumhuriyeti, Irak Cumhuriyeti, İran İslam Cumhuriyeti, Jamaika, Kamboçya Krallığı, Kamerun Cumhuriyeti, Kazakistan Cumhuriyeti, Kenya Cumhuriyeti, Kırgız Cumhuriyeti, Kiribati Cumhuriyeti, Kolombiya Cumhuriyeti, Komorlar Birliği, Kongo Cumhuriyeti, Kongo Demokratik Cumhuriyeti, Kosova Cumhuriyeti, Kosta Rika Cumhuriyeti, Kore Demokratik Halk Cumhuriyeti, Küba Cumhuriyeti, Laos Demokratik Halk Cumhuriyeti, Lesotho Krallığı, Liberya Cumhuriyeti, Libya Devleti, Lübnan Cumhuriyeti, Madagaskar Cumhuriyeti, Malavi Cumhuriyeti, Maldivler Cumhuriyeti, Mali Cumhuriyeti, Marshall Adaları Cumhuriyeti, Mikronezya Federe Devletleri, Moğolistan, Moldova Cumhuriyeti, Moritanya İslam Cumhuriyeti, Morityus Cumhuriyeti, Mozambik Cumhuriyeti, Namibya Cumhuriyeti, Nepal, Nijer Cumhuriyeti, Nijerya Federal Cumhuriyeti, Nikaragua Cumhuriyeti, Niue, Orta Afrika Cumhuriyeti, Özbekistan Cumhuriyeti, Pakistan İslam Cumhuriyeti, Palau Cumhuriyeti, Papua Yeni Gine Bağımsız Devleti, Paraguay Cumhuriyeti, Peru Cumhuriyeti, Ruanda Cumhuriyeti, Samoa Bağımsız Devleti, Sao Tome ve Principe Demokratik Cumhuriyeti, Senegal Cumhuriyeti, Sierra Leone Cumhuriyeti, Solomon Adaları, Somali Federal Cumhuriyeti, Sri Lanka Demokratik Sosyalist Cumhuriyeti, Saint Lucia, Saint Vincent Ve Grenadinler, Sudan Cumhuriyeti, Surinam Cumhuriyeti, Tacikistan Cumhuriyeti, Tanzanya Birleşik Cumhuriyeti, Togo Cumhuriyeti, Tonga Krallığı, Tuvalu, Türkmenistan, Uganda Cumhuriyeti, Ürdün Haşimi Krallığı, Vanuatu Cumhuriyeti, Bolivarcı Venezuela Cumhuriyeti, Yemen Cumhuriyeti, Zambiya Cumhuriyeti, Zimbabve Cumhuriyeti.

Uzmanlarımız Tarafından Hazırlanan Bu Çalışmalarda Verilen Bilgilerden Dolayı Şirketimizin Yasal Sorumluluğu Bulunmamaktadır. Belirli Bir Konuya İlişkin Olarak İlgili Danışmana Başvurulması Tavsiye Edilmektedir.

Scroll to Top