T.C.
TİCARET BAKANLIĞI
Gümrükler Genel Müdürlüğü

Sayı : E-17474625-162.01-
Konu : ATV çekme kapasitesi hesaplama formülü

13.05.2022 / 74606430
DAĞITIM YERLERİNE

Bakanlığımıza intikal eden bilgilerden, 30.12.2019 tarihli ve 30994 Sayılı (2. Mükerrer) Resmi Gazete’de yayımlanmış olan Gümrük Genel Tebliği (Gümrük Tarife Cetveli Açıklama Notları) (Seri No:6)`nın 8701.91.10-8701.95.90 Kombine Nomanklatür kodları aralığında motor gücü esasına göre sınıflandırılan “traktörler”e ilişkin açıklama notlarında yer alan aracın çekme kapasitesiyle ilgili kriterlere uygunluğunun muayene memurunun gözle ve fiziki muayene ile tespit edilebilecek bir husus olmadığı ve beyanname ekinde ibraz edilen/gümrük idaresince talep edilen bilirkişi raporları göz önünde bulundurularak işlem tesis edilmekte olduğu, eşyanın sınıflandırılması için yardımcı olarak kullanılan bilirkişi raporları ve üniversite incelemelerinde ise farklı hesaplama yöntemleri kullanılarak bu kriterlere uygunluğun kontrol edildiğinin görüldüğü anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere 30.12.2019 tarihli ve 30994 Sayılı (2. Mükerrer) Resmi Gazete’de yayımlanmış olan Gümrük Genel Tebliği (Gümrük Tarife Cetveli Açıklama Notları) (Seri No:6)`nın 8701.91.10-8701.95.90 Kombine Nomanklatür kodları aralığında motor gücü esasına göre sınıflandırılan “traktörler”e ilişkin açıklama notlarında aşağıdaki kriterler belirtilmiştir:

8701.91 10 ila 8701.95.90 Diğerleri

Bu alt pozisyonlar, aşağıdaki özelliklere sahip, traktör olarak kullanılmak üzere tasarlanan “her tür arazi için dört tekerlekli taşıtları-ATV” da kapsar:

– iki ön tekerleğin döndürülmesiyle yönetilen ve motorlu araba tipi direksiyon sistemine (Ackerman prensibi) dayanan, tekerleğin döndürülmesini kontrol eden iki kulplu gidon;

– tüm tekerleklerde fren;

– otomatik debriyaj ve geri vites;

– zor arazide kullanılmak üzere özel olarak tasarlanmış ve bağlanan ekipmanı çekmek için düşük düzeyde yeterli güç verebilen bir motor;

– bir zincir ile değil şaftlarla tekerleklere iletilen güç;

– engebeli araziler için uygun derin sırt desenine sahip lastikler;

– aracın kendi kuru ağırlığının iki katı veya daha fazlasını çekme ve itme kapasitesine sahip herhangi bir tür kuplaj cihazı, örneğin; çeki tertibatı;

– freni bulunmayan römorkun kendi kuru ağırlığının iki katını veya daha fazlasını çekme kapasitesi. Bu özellik, ATV’lerin çekme kapasitesini ve kuru ağırlığını (hiçbir sıvı, yolcu veya kargodikkate alınmadan hesaplanan ağırlık) kilogram cinsinden tam olarak gösteren teknik doküman, kullanıcı el kitabı, üreticiden veya ulusal makamdan alınan sertifika ile kanıtlanabilir.

Yukarıda belirtilen tüm özellikleri karşılayan ve 8701.91.10 alt pozisyonuna ilişkin Açıklama Notlarına uygun olan araçlar tarım veya ormancılık traktörleri olarak sınıflandırılır. Aksi takdirde eşya 8701.91.90, 8701.92.90, 8701.93.90, 8701.94.90 ve 8701.95.90 alt pozisyonlarından birinde sınıflandırılır.

Yukarıda belirtilen tüm özellikleri karşılamayan, “her tür arazi için dört tekerlekli taşıtlar-ATV” 87.03 pozisyonunda sınıflandırılır.” denilmiştir.

Söz konusu izahname açıklamalarında özellikle 7 ve 8 inci maddelerde yer alan kapasitelerin eşyanın sınıflandırılması için yardımcı olarak kullanılan bilirkişi raporları ve üniversite incelemelerinde farklı hesaplama yöntemleri kullanılarak belirlenmesi nedeniyle konu Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı`na (Türk Standartları Enstitüsü) aktarılarak görüşleri sorulmuş cevaben alınan 14.04.2022 tarihli, 106876 sayılı yazısında özetle,

– 7 nci kriterin belirlenmesi ile ilgili olarak

– Uygulanması zorunlu olan BM/AEK Regülasyonları Listesinde yer alan 55 numaralı “Mekanik

Bağlantılar” adlı regülasyonun Tanımlar maddesinde;

D = g. T x R kN

T+R

T is the technically permissible maximum mass of the towing vehicle, in tonnes. Where relevant, this includes the vertical load imposed by a centre axle trailer.

R is the technically permissible maximum mass, in tonnes, of a trailer with drawbar free to move in a vertical plane, or of a semi-trailer.

g is the acceleration due to gravity (assumed to be 9.81 m/s 2)” hükmünün yer aldığı,

– D değerinin; çekici araç ve römorktaki yatay kuvvetler için teorik referans değeri olduğu ve dinamik testlerde yatay yükler için temel olarak kullanıldığı, dolayısyla D değerinin yukarıda 7 nci kriterde yer alan mekanik bağlantı tertibatının çekme ve itme kapasitesini belirleyebilecek bir değer olabileceğinin düşünüldüğü,

– Hesaplamalarda;

D değeri için tip onay belgesi 38.3 numaralı maddedeki değerin esas alınması gerektiği,

g değeri, yer çekimi ivmesi (9,81 m/s2 alınmalıdır)

T değeri, çekici aracın izin verilen azami kütle değeri (ton cinsinden), (Tip Onay belgesi 4.1.2.1 numaralı maddesi)

R değeri, çekilen aracın (römork) izin verilen azami kütle değeri (ton cinsinden) olarak belirtilmekte olup aracın kuru ağırlığının 2 katından araç kuru ağırlığının çıkarılması ile bulunan değeri ifade ettiği

Yukarıdaki formülasyona göre hesap edilen D değerinin mekanik bağlantı tertibatı kapasitesi ile karşılaştırılmasıyla 7 nci kriterin kontrolünün yapılabileceği,

– 8 nci kriterin belirlenmesi ile ilgili olarak

Kuru ağırlık = Aracın yürür vaziyette yüksüz ağırlığı – 75 kg sürücü ağırlığı – yakıt tankı kapasitesi-avadanlık

Aracın yürür vaziyette yüksüz ağırlığı için Tip Onay Belgesi Madde 4.1.1.e bakılması gerektiği,

Aracın çekebileceği izin verilen azami yüklü ağırlığı (frensiz) için Tip Onay Belgesi, 4.1.4`e bakılması gerektiği,

Yakıt tankı kapasitesi için Tip Onay belgesi 31.4.1` e bakılması gerektiği, (benzinin yoğunluğu 0.7 gr /cm3 esas alınarak) avadanlıklar ağırlığı ortalama 10 kg alınarak,

Aracın çekebileceği izin verilen azami yüklü ağırlığı ile kuru ağırlığının 2 katını taşıma kapasitesini karşılaştırarak 8 nci kriterin kontrolünün yapılabileceği hususlarına yer verilmiştir.

Bilgi edinilmesini ve yukarıda atıf yapılan izahname hükmünün 7 ve 8 inci maddelerinde belirtilen kriterlerin uygulanmasında belirtilen hesaplama yönteminin kullanılması hususunda gereğini rica ederim

Mustafa GÜMÜŞ
Bakan a.
Genel Müdür

Resmi Yazının Orjinal Nüshası için tıklayınız.

Gümrükler Genel Müdürlüğü İçin Tıklayınız.